Wat zijn e-nummers en hun functie
Fabrikanten stoppen e-nummers in producten om verschillende redenen. Het kan zijn om het eten langer goed te houden, de kleur mooier te maken of het te verdikken. Elke stof die als hulpje wordt toegevoegd aan levensmiddelen, krijgt in Europa een E-nummer. Zo weet je precies welke stof erin zit. Niet elke toevoeging is gelijk slecht; een aantal zijn gewoon veilig. Maar er zijn ook toevoegingen die bekendstaan als slechte e nummers doordat ze bij sommige mensen klachten kunnen geven of negatief in het nieuws zijn geweest. Vooral mensen met een gevoelige maag, kinderen of mensen die veel bewerkte producten eten, reageren sneller op deze stoffen.
Voorbeelden van slechte e nummers
Er zijn een paar e nummers waarvan bekend is dat ze minder goed voor je gezondheid zijn. Bekende voorbeelden zijn kunstmatige kleurstoffen, bepaalde zoetstoffen en conserveringsmiddelen. Sommige kleurstoffen zoals E102 (tartrazine) en E110 (zonnegeel) veroorzaken soms hyperactief gedrag bij kinderen. Bewerkte zoetstoffen zoals aspartaam (E951) en sacharine (E954) worden veel onderzocht omdat ze mogelijk het lichaam kunnen beïnvloeden. Conserveringsmiddelen zoals E250 (natriumnitriet) zitten vaak in vleeswaren en worden gelinkt aan een iets hoger risico op kanker bij veel en langdurig gebruik. Andere genoemde ingrediënten zijn EDTA (E385), een middel om voedsel langer mooi te houden, en bepaalde emulgatoren als E432 (polyoxyethyleen-sorbitaan). Deze stoffen komen geregeld voorbij op lijsten met ‘vermijden’ als het om slechte e nummers gaat.
- E102 tartrazine
- E110 zonnegeel
- E951 aspartaam
- E954 sacharine
- E250 natriumnitriet
- E385 EDTA
- E432 polyoxyethyleen-sorbitaan
Hulp bij etiketten lezen en herkennen
Op ieder pakje of zakje in de winkel staat een ingrediëntenlijst. Daarin vind je de e-nummers vaak duidelijk terug, soms als getal (bijvoorbeeld E300) en soms als naam van een stof. Handig is om een lijstje van slechte e nummers bij de hand te houden of een handige app te gebruiken. Veel mensen letten vooral op kleurstoffen, bepaalde zoetstoffen en conserveringsmiddelen. Zie je bijvoorbeeld meerdere onbekende namen of nummers vanaf E200 tot E399? Dan gaat het vaak om stoffen als conserveringsmiddelen en antioxidanten. Kijk je naar E400 tot E499, dan heb je meestal te maken met emulgatoren en verdikkingsmiddelen. Het is niet nodig om elke toevoeging meteen uit je voeding te schrappen, vooral niet als je het af en toe eet. Maar als je vaak veel snacks, frisdrank of kant-en-klare producten koopt, let dan extra goed op deze toevoegingen.
- Vanaf E200 tot E399: conserveringsmiddelen en antioxidanten.
- Vanaf E400 tot E499: emulgatoren en verdikkingsmiddelen.
Waarom zijn niet alle e-nummers slecht
Niet alle e-nummers zijn schadelijk of slecht voor je lichaam. Sommige stoffen zijn gewoonweg vitamines of mineralen die van nature in eten zitten. Zo is E300 niet meer dan vitamine C en E160c is paprika-extract. De onrust over slechte e nummers komt meestal door kunstmatige toevoegingen of stoffen die in grote hoeveelheden tot klachten leiden. Het is dus goed om te beseffen dat e-nummers zelf geen garantie zijn voor problemen, alleen dat sommige soorten, zoals bepaalde kleurstoffen of conserveringsmiddelen, beter minder vaak op je bord liggen. Streef naar een gevarieerd dieet met weinig bewerkte producten, dan krijg je niet snel te veel van deze stofjes binnen.
De gevolgen van veel slechte e nummers in je voeding
Als je elke dag veel producten eet met mogelijk schadelijke stoffen, kan dat op lange termijn gevolgen hebben. Vooral kinderen zijn soms vatbaarder voor reacties zoals hyperactiviteit, buikpijn en allergische klachten. Onderzoekers kijken ook naar de invloed van sommige stoffen op het ontstaan van ziektes bij veel en langdurig gebruik. Het Voedingscentrum en andere organisaties adviseren om zo min mogelijk bewerkte producten te eten en vooral vers te koken. Zelf koken zorgt ervoor dat je minder afhankelijk bent van producten met verdachte e-nummers. Ook proef je het verschil: vers eten heeft vaak meer smaak en minder kunstmatige toevoegingen nodig.
De meest gestelde vragen over slechte e nummers
Welke e-nummers zijn het meest om op te letten?
Vooral kunstmatige kleurstoffen zoals E102 en E110, zoetstoffen als aspartaam (E951) en bepaalde conserveringsmiddelen zoals E250 worden vaak genoemd als stoffen waar je op moet letten. Deze kunnen bij veel gebruik, of bij gevoelige mensen, klachten geven.
Zijn alle e-nummers ongezond?
Niet elke stof met een E-nummer is ongezond. Sommige zijn gewoon vitamines of natuurlijk, bijvoorbeeld E300 (vitamine C) en E160c (paprika-extract).
Waarom worden slechte e nummers toch gebruikt in eten?
Veel toevoegingen zorgen dat een product langer houdbaar blijft, de kleur mooier wordt of het eten lekkerder smaakt. Zonder die stoffen zouden veel producten sneller bederven of minder aantrekkelijk zijn.
Hoe kun je slechte e nummers makkelijk vermijden?
Door vooral verse producten te kopen, zoals groenten, fruit, vlees en vis. Als je toch verpakte producten koopt, kijk dan goed naar de ingrediëntenlijst of gebruik een app met een lijst van stoffen die je wilt vermijden.